İç Kuvvetler (Deprem- Volkanizma)

İç Kuvvetler (Deprem- Volkanizma)

Volkanizma ve depremin nasıl meydana geldiğini, yer şekillerinin oluşumunda nasıl bir rol üstlendiğini ve bunun sonucucunda oluşan yer şekillerinin hangileri olduğunu öğrenelim. Volkanizma ve deprem Her iki olay da oluşumları açısından doğal bir süreçtir. Ama sonuçları bazen korkutucu derecede ağır olur. İnsanlar bu olaylardan olumsuz etkilenir. Elbette sadece insanlar değil, yeryüzü de etkilenir. Şimdi bu olayların yeryüzüne olan etkilerini birlikte görelim.Önce volkanizma ile başlayalım Volkanizma denildiği zaman akla hemen mağma gelir. Mağma bazen yerin derinliklerinde hareket eder bazen de yüzeye çıkararak lav halini alır. Her iki olayda volkanizma ile ifade edilir. İki tür volkanik faaliyet vardır. Birincisi derinlerde meydana gelen volkanik faaliyetler: Mağmayı yeryüzüne çıktığında lav olarak görürüz ancak mağma her zaman yeryüzüne çıkmaz. Yeraltında da mağma hareket halindedir. Bu hareketler ile mağma yüzeye çıkmadan çeşitli derinliklerde katılaşır ve batolit, dayk, lakolit, sill gibi değişik şekiller oluşturur. Bu şekillerin bazıları, dış kuvvetlerin üstteki tabakaları aşındırması sonucu yüzeye çıkar. Şimdi de yüzeyde meydana gelen volkanik faaliyetlerden bahsedelim…Yüzeyde meydana gelen volkanik faaliyetler yerin içinde bulunan mağmanın çatlaklar gibi kendine bulduğu bir yoldan yüzeye çıkması olayıdır. Neden mağma yer altında durmuyor da kendine bir yol bulunca yeryüzüne çıkıyor olabilir? Aslında bu sorunun cevabını daha önce öğrendik. Hatırladığınız gibi yer altında bulunan mağma konveksiyonel bir hareket halinde idi. Bu hareket sonucunda kendine bulduğu bir yoldan yeryüzüne çıkar. Bu yeryüzüne çıkan mağmaya lav adı verilir. Önce bir patlama veya püskürme olur daha sonra gökyüzünü kül ve gaz bulutu kaplar. Lavlar çıkmaya başlar. Volkan patlaması ya da mağmanın yeryüzüne çıkması sadece volkanik dağlar ya da yanardağlar aracılığı ile olmaz. Söylediğimiz gibi mağma kendine önce bir yol bulur. Bu yol bazen bir yarık, bazen belirli bir merkez bazen de geniş bir alan olabilir. Volkanizmanın püskürme şekli ve çıkan malzemelerin özelliklerine bağlı olarak çeşitli volkan şekilleri ortaya çıkmıştır şimdi bunlara bir göz atalım…
qr
İNDİR:
KANALI: Coğrafya
PAYLAŞ:

    Yorum yapabilmek için giriş yapmış olmanız gerekmektedir.