Milleti Oluşturan Değerler ve Edebî Metinler

Milleti Oluşturan Değerler ve Edebî Metinler

Anadolu, eski bir kara tren gibi ilden ile ilerleyen geniş sınırlara sahip. Ve aynı bir tren gibi birbirini kaybetmeyen vagonları var. Bu vagonlar; bizi birbirimize bağlar. Din, dil, müzik, mimari, gelenekler ve masallar, bu vagonlardan bazıları. Bu bahtı açık kara trenin ilerleme gücü ise tek bir şeyden gelir: Anadolu insanı. Bu değerler ve Anadolu insanı, Cumhuriyet Dönemi edebiyatının temelidir. Cumhuriyet edebiyatı, Anadolu'yu daha da öne çıkararak toplumun değişik kesimlerinden sanatçılar yetiştirmiştir. Kurtuluş Savaşı’nda birçok milletin hayretini uyandıracak derecede üstün başarı gösteren Anadolu insanının hikâyeleri, böylece hiçbir dönemde olmadığı kadar edebiyatımıza girmiştir. Edebiyatımızda Anadolu coğrafyası ve insanına Reşat Nuri Güntekin’in Çalıkuşu, Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun Yaban, Fakir Baykurt’un Irazca’nın Dirliği, Yaşar Kemal’in Binboğalar Efsanesi isimli eserlerinde rastlamak mümkündür. Karadutum, çatal karam, çingenem Nar tanem, nur tanem, bir tanem Ağaç isem dalımsın salkım saçak Petek isem balımsın ağulum Günahımsın, vebâlimsin. Bedri Rahmi’nin şiirinde aşk teması eşliğinde benzetme ve seslenmelerle halk kültüründen örneklerin olduğu görülür. Beri gel başımın bahtı evimin tahtı Evden çıkıp yürüyünce servi boylum Topuğunda sarmaşınca kara saçlım Kurulu yaya benzer çatma kaşlım Çift badem sığmayan dar ağızlım Kavunum yemişim düvleğim Karadutum, çatal karam, çingenem seslenişi, Dede Korkut’tan kalan edebî mirastır. Dolayısıyla milleti oluşturan değerler, bu dönemde yeniden yorumlanmıştır. Sadece roman ve şiirde değil, diğer edebî türlerde de Anadolu etkisi görülür. İşte Ahmet Kutsi Tecer’in bir mektubu: “Biz, Halil Bedi Yönetken’le, özel bir araba ile, İstanbul’dan yola düzüldük, buraya kadar geldik. Balıkesir, Edremit, Bergama, Soma, Bodrum, Muğla, Burdur… ve nihayet Antalya.. Ne mi yapıyoruz? Halk oyunlarımızı, ama şimdiye kadar bilmediklerimizi yahut bilinenlerin yeni şekillerini arıyoruz; ama çok yerde hayal kırıklığına uğradık.” Mektuptan anlaşıldığı üzere belki Tecer, aradığını bulamadı; fakat Anadolu ona bir soy isim hediye etti. Ahmet Kutsi, soy ismini Sivas’a yakın yerde bulunan Tecer dağından esinlenerek almıştır. Cumhuriyet döneminde demir ağlarla örülen yurdu dört baştan saran rayların üzerinde bugün, artık hızlı trenler var; milletiyle birlikte gelişen teknolojide ise Yakup Kadri’nin izi. Anadolu’yu kitaplarının baş tacı yapan Yakup Kadri’nin anısına ismi verilen tren, milletin Anadolu’yu ve Anadolu edebiyatını unutmayacağının bir göstergesi.
qr
İNDİR:
PAYLAŞ:

    Yorum yapabilmek için giriş yapmış olmanız gerekmektedir.